Registratierechten naar 3%: huis verkopen? Plan de ontruiming nu

De Vlaamse regering wil de registratierechten op de enige eigen woning vanaf 1 januari 2027 verhogen van 2% naar 3%. Op een woning van €350.000 betaalt de koper dan €3.500 meer. Veel kopers willen dus nog dit jaar een compromis tekenen. Voor jou als verkoper betekent dat: de akte en de sleuteloverdracht vallen dan in de eerste maanden van 2027, en tegen dan moet de woning leeg zijn.

In dit artikel lees je wat er verandert, welke datum telt, en hoe je de ontruiming plant zonder in tijdnood te komen.

1. Wat verandert er?

Wie zijn enige eigen woning koopt, betaalt sinds 2025 2% registratierechten (officieel heet dat het verkooprecht). In de Septemberverklaring van 2026 kondigde de Vlaamse regering aan dat dat tarief vanaf 1 januari 2027 weer 3% wordt. Het verschil is 1% van de aankoopprijs:

• woning van €250.000: €2.500 extra
• woning van €350.000: €3.500 extra
• woning van €450.000: €4.500 extra

De voorwaarden voor het verlaagde tarief blijven dezelfde. Je vindt ze bij de Vlaamse Belastingdienst.

Let op: het gaat nog om een aangekondigde maatregel. Het Vlaams Parlement moet het decreet nog goedkeuren, en de regels kunnen nog wijzigen. Vraag het altijd na bij je notaris.

2. Welke datum telt: het compromis of de akte?

Volgens de Vlaamse Belastingdienst telt de datum van de verkoopovereenkomst, het compromis. Een compromis dat vóór 1 januari 2027 getekend is, kan nog het tarief van 2% krijgen, ook als de akte pas in 2027 volgt. Twee dingen om te weten:

• Een gekruiste optie is geen compromis. Teken je een wederzijdse aankoop- en verkoopbelofte, dan telt de datum van de akte.
• De datum moet je kunnen bewijzen. De notaris zet in de akte dat het compromis vóór 1 januari 2027 getekend werd. De Belastingdienst kan om bewijs vragen, bijvoorbeeld een betaald voorschot of een getekende kredietaanvraag. Bij aktes na 30 april 2027 vraagt ze dat bewijs altijd.

Je leest het volledige standpunt op vlaanderen.be.

3. Wat betekent dat voor jou als verkoper?

De registratierechten betaalt de koper. Voor jou verandert vooral de timing. Kopers hebben dit jaar een duidelijke reden om niet te lang te wachten, en dat kan je verkoop versnellen. Maar het betekent ook dat veel aktes in dezelfde periode vallen: tussen januari en eind april 2027.

Op de dag van de akte krijgt de koper normaal de sleutels. Dan moet de woning leeg zijn, tenzij je in het compromis iets anders afsprak. De akte volgt meestal binnen vier maanden na het compromis, soms al na enkele weken. Teken je in december, dan zit je misschien al in februari bij de notaris. Woon je er zelf nog, of staat de woning van je ouders nog vol, dan is dat niet veel tijd.

4. Plan terug vanaf de akte

• Meteen na het compromis: vraag de notaris een voorlopige datum voor de akte. Kijk in het compromis wat er mag blijven, zoals de keuken of losse meubels die de koper overneemt, en wat weg moet.
• In dezelfde week: vraag een offerte voor de ontruiming en leg een datum vast, zodat je zeker bent van een plek vóór de akte.
• 4 tot 6 weken vóór de akte: laat de familie kiezen wat ze wil houden, verkoop of schenk wat nog goed is, en maak een afspraak met de Kringwinkel.
• 1 tot 2 weken vóór de akte: de ontruiming zelf, ook van de kelder, de zolder, de garage en de tuin. Plan daarna eventueel een eindschoonmaak.
• De laatste dagen: loop alles nog eens na, neem foto's van de lege ruimtes, noteer de meterstanden en verzamel alle sleutels.

Een volledige woning maken wij meestal in één dag leeg. Het kiezen en verdelen vooraf duurt vaak langer dan de ontruiming zelf.

Wat precies weg moet en wat mag blijven, lees je in ons artikel Huis verkocht: wat moet er weg vóór de sleuteloverdracht? Staat je woning nog niet te koop? Dan helpt Huis verkoopklaar maken.

Voor en na: een zolder op de derde verdieping in Antwerpen, zonder lift.

5. Verkoop je de woning van je ouders?

Veel woningen die nu verkocht worden, komen uit een erfenis. Dan moeten alle erfgenamen het eens zijn, over de verkoop en over wat er met de inboedel gebeurt. Spreek dat op tijd af, liefst nog vóór het compromis.

Is nog niet duidelijk of iedereen de erfenis aanvaardt? Neem dan niets mee en verkoop niets voor je met de notaris gesproken hebt. Lees daarover meer in ons artikel over een verworpen erfenis. Wat een ontruiming na een overlijden kost, lees je in Wat kost een huis leegmaken na overlijden?

Woon je zelf ver weg? Wij kunnen werken met een sleutel via de makelaar, de notaris of een familielid.

6. Koop je zelf een woning waar nog spullen in staan?

Ook als koper regel je dit best vóór je tekent. Zet in het compromis dat de woning leeg en bezemschoon wordt opgeleverd, of spreek af welke meubels blijven. Koop je een woning met inboedel en wil je die zelf laten leegmaken? Vraag dan vooraf een prijs, zodat je weet waar je aan begint.

7. Voor makelaars en notarissen

Begeleid je dit voorjaar veel overdrachten? Dan is het handig om één vaste opruimfirma te hebben voor klanten die het niet zelf kunnen regelen. We werken met een sleutel als niemand ter plaatse kan zijn, en sturen op vraag foto's van voor en na. Lees hoe een samenwerking met een vaste opruimfirma werkt.

Veelgestelde vragen

Moet ik als verkoper ook meer betalen?

Nee. De registratierechten betaalt de koper. Voor jou verandert vooral de planning, omdat veel kopers nog voor het einde van het jaar willen tekenen.

Geldt de 2% nog als de akte in 2027 valt?

Volgens de Vlaamse Belastingdienst wel, als het compromis vóór 1 januari 2027 getekend is en je dat kan aantonen. Het is nog een aangekondigde regeling, dus vraag het na bij je notaris.

Hoe snel kunnen jullie een woning leegmaken?

Meestal plannen we binnen 2 tot 5 werkdagen. Moet het sneller, dan zijn we binnen 48 uur ter plaatse, vaak al binnen 24 uur. Daarvoor rekenen we een spoedtoeslag van 30%.

Wat kost een woning leegmaken?

Dat hangt af van hoeveel er staat. Ter indicatie: een studio vanaf €300, een woning met twee slaapkamers vanaf €600 en een rijwoning vanaf €800, excl. btw. Meer uitleg vind je bij woningontruiming en op de prijzenpagina, of stuur foto's voor een vaste prijs.