Asbest in huis: wat u moet weten in 2026

Asbest zit nog in heel wat woningen en bedrijfspanden die vóór 2001 gebouwd zijn: in golfplaten, leien, vloertegels, isolatie rond leidingen of oude bloembakken. Bij ontruimingen komen we het geregeld tegen. In dit artikel leest u wat de regels in Vlaanderen vandaag zijn, wat u zelf mag doen en wanneer een erkende asbestverwijderaar verplicht is.

Goed om te weten: JunkBrothers verwijdert zelf geen asbest. We geven advies, verwijzen door naar erkende asbestverwijderaars en maken de rest van het pand leeg, zodat de asbestwerken vlot kunnen verlopen.

1. Het asbestattest: wanneer is het verplicht?

Het asbestattest is een inventaris van alle asbesthoudende materialen in een gebouw. Een gecertificeerde asbestdeskundige maakt het op en registreert het bij OVAM. Er gelden twee belangrijke deadlines:

• Bij verkoop: sinds 23 november 2022 heeft u een asbestattest nodig als u een woning of gebouw van vóór 2001 verkoopt.
• Tegen 2032: elke eigenaar van een gebouw van vóór 2001 moet een asbestattest hebben, ook als u niet verkoopt.

De actuele regels vindt u bij OVAM. Maakt u een woning leeg voor de verkoop? Laat het attest dan liefst opmaken vóór de ontruiming, zodat iedereen weet waar asbest zit.

2. Wat mag u als particulier zelf verwijderen?

Volgens OVAM mag u als particulier een aantal asbesttoepassingen zelf verwijderen, met eenvoudige handelingen en de nodige bescherming:

• Binnen: hechtgebonden asbest dat niet beschadigd is en heel blijft tijdens het verwijderen.
• Buiten: hechtgebonden asbest, ook als het beschadigd is, op voorwaarde dat er niemand in de buurt is en u het materiaal niet verder beschadigt.
• Kleine onderdelen: asbesthoudende koorden, dichtingen, pakkingen en remvoeringen.

Breek, zaag of schuur nooit in asbest. Verpak het afval luchtdicht, bijvoorbeeld in een dubbele doorzichtige plastic zak of in asbestfolie, en breng het naar het recyclagepark. Vraag vooraf na hoe uw recyclagepark asbest aanvaardt. Alle details staan bij OVAM: wie mag wat verwijderen en asbestafval afvoeren.

3. Wanneer is een erkende asbestverwijderaar verplicht?

Risicovolle toepassingen mag u niet zelf verwijderen. Denk aan:

• spuitasbest;
• isolatie rond leidingen;
• asbesthoudend pleisterwerk;
• een asbesthoudende lijmlaag op de chape.

Die werken gebeuren door een erkende asbestverwijderaar, meestal in een hermetische zone: de ruimte wordt luchtdicht afgesloten en in onderdruk gezet. Voor isolatie rond een enkele, goed bereikbare leiding kan de verwijderaar soms de couveusezakmethode gebruiken, een afgesloten zak rond de leiding. Twijfelt u of iets asbest bevat? Laat het dan eerst onderzoeken.

4. Strengere normen en het asbestafbouwbeleid

De regels worden strenger. Een Europese richtlijn uit 2023 verlaagt de grenswaarde voor blootstelling van werknemers tot 0,01 asbestvezel per cm³, en voert tegen eind 2029 een nog nauwkeurigere meetmethode in. Vlaanderen wil dat het asbestcement rond gebouwen tegen 2034 verdwenen is en dat Vlaanderen tegen 2040 asbestveilig is. Voor publieke gebouwen liggen die deadlines wettelijk vast; voor particuliere eigenaars gaat het om doelstellingen.

Wilt u asbest laten verwijderen? Veel gemeenten en intercommunales helpen particulieren, bijvoorbeeld met een ophaling van asbestcement aan huis. Een overzicht vindt u op de OVAM-pagina over ondersteuning voor particulieren.

5. Waarom voorzichtigheid nodig is

Asbestvezels zijn onzichtbaar en kunnen diep in de longen doordringen. Ziektes zoals asbestose, longkanker en mesothelioom ontstaan vaak pas tientallen jaren na de blootstelling. Daarom geldt: niet breken, niet schuren, geen hogedrukreiniger, en bij twijfel eerst laten onderzoeken.

6. Asbest en een ontruiming: zo pakken wij het aan

Stoten we tijdens een ontruiming op materiaal dat mogelijk asbest bevat, dan laten we het liggen en werken we in die zone niet verder. Asbest nemen wij niet mee. In de praktijk gaat het zo:

• Inventaris: een asbestdeskundige brengt in kaart waar asbest zit. Bij een verkoop heeft u dat attest toch nodig.
• Verwijdering: een erkende asbestverwijderaar haalt het risicovolle asbest weg. We brengen u graag in contact met een erkende partner.
• Ontruiming: wij maken de rest van de woning, kelder of zolder leeg en voeren alles correct af.

Meer uitleg vindt u in onze asbestgids. Moet het hele pand leeg, bijvoorbeeld voor een verkoop of renovatie? Bekijk dan onze woningontruiming of bedrijfsontruiming.